Nhập bao nhiêu là vừa: mùa vụ và vòng quay hàng
Bài trước nói cần biết gì trước đơn đầu tiên. Bài này nói câu hỏi quay lại mỗi đợt: nhập bao nhiêu là vừa.
Với ngành này, nhập đúng lượng vào đúng lúc quyết định lời lỗ nhiều hơn là mua được giá tốt.
Ngành này có mùa rất rõ
Không đều quanh năm, và các mùa lại chồng lên nhau ở cuối năm:
- Trước Tết — cao điểm lớn nhất: quà tặng, đồ bày, đồ mới cho năm mới.
- Ra Tết — khai trương, mở hàng, đầu năm mua lấy may.
- Mùa cưới — quà mừng, đồ đôi.
- Dịp khánh thành, tân gia — rải rác nhưng nhiều vào mùa khô ở phía Nam, vì người ta xây và dọn nhà lúc đó.
- Giữa năm thường là mùa thấp, và đó là lúc nên chuẩn bị chứ không phải lúc nghỉ.
Nhập trước bao lâu
Nguyên tắc: tính lùi từ ngày khách bắt đầu mua, không phải từ ngày cao điểm.
- Khách mua quà Tết bắt đầu sớm hơn nhiều so với hình dung của người bán.
- Hàng đặt làm cần thêm thời gian chế tác.
- Vận chuyển cuối năm chậm hơn và đắt hơn.
- Nhà cung cấp cũng kín đơn vào cùng lúc đó.
Nhập sát ngày là vừa thiếu hàng lúc đông khách vừa trả giá cao hơn.
Vòng quay quan trọng hơn lãi từng món
Đây là điều người mới hay hiểu ngược: món lãi cao mà nằm kho sáu tháng thường kém hơn món lãi vừa mà bán hết trong một tháng.
Cách nhìn đơn giản: cùng một số vốn, nó quay được mấy vòng trong năm. Vốn quay nhanh thì tiền còn để nhập tiếp; vốn nằm trong hàng ế thì dù trên sổ vẫn là tài sản, thực tế là tiền chết.
Ghi để biết, không đoán
Không cần phần mềm; một bảng đơn giản là đủ:
- Mẫu nào, nhập ngày nào, bao nhiêu, giá bao nhiêu.
- Bán hết trong bao lâu.
- Còn tồn bao nhiêu sau ba tháng.
- Khách hỏi gì mà mình không có.
Sau hai ba đợt là thấy rõ mẫu nào nên nhập sâu, mẫu nào chỉ nên giữ vài cái cho đủ mặt hàng. Dòng bốn quý nhất và cũng hay bị quên nhất.
Nhập sâu hay nhập rộng
- Nhập sâu — ít mẫu, mỗi mẫu nhiều. Hợp với mẫu đã chứng minh bán được.
- Nhập rộng — nhiều mẫu, mỗi mẫu ít. Hợp với đợt thăm dò và với khách chuộng cái lạ.
Cách phổ biến và tương đối an toàn: phần lớn vốn cho mẫu đã biết chạy, một phần nhỏ để thử cái mới mỗi đợt. Không thử thì cửa hàng đứng yên; thử quá tay thì kho đầy hàng lạ.
Hàng tồn: xử sớm, đừng ôm
Hàng ế không tự hết, và càng để càng khó bán vì mẫu cũ đi.
- Đặt mốc thời gian — quá bao lâu chưa bán thì phải làm gì đó.
- Đổi chỗ bày sang tầm mắt trước khi kết luận là không bán được.
- Ghép bộ với món bán chạy.
- Giảm giá dứt khoát — thu hồi vốn còn hơn giữ mãi.
- Dùng làm quà tặng kèm, biến hàng chết thành thiện chí.
Tâm lý khó nhất là tiếc số tiền đã bỏ ra. Nhưng tiền đó đã tiêu rồi; câu hỏi còn lại chỉ là thu về được bao nhiêu và giải phóng chỗ với vốn nhanh tới đâu.
Chuẩn bị cho cao điểm
- Chốt danh sách và số lượng sớm, dựa trên ghi chép năm ngoái.
- Đặt hàng trước lịch dự tính, chừa thời gian trễ.
- Chuẩn bị bao bì và túi cùng lúc — thứ này hay hết đúng lúc cần.
- Sắp người: mùa cao điểm cần thêm tay, và cần báo trước.
- Dự phòng cho mẫu bán vượt dự tính — hỏi trước nhà cung cấp còn hàng bổ sung không.
Sau mùa: việc quan trọng nhất
Ngay sau cao điểm, khi trí nhớ còn tươi, ngồi ghi lại: mẫu nào hết sớm, mẫu nào còn nguyên, khách hỏi gì mà mình không có, chỗ nào tắc.
Nửa giờ lúc đó có giá trị hơn cả buổi phán đoán vào năm sau.
Hàng theo trào lưu: nhập thế nào cho đỡ bỏng tay
Thỉnh thoảng có một mẫu bỗng được nhắc tới khắp nơi và bán rất chạy trong vài tuần. Đây là chỗ dễ mất tiền nhất trong nghề.
- Vào sớm thì được, vào muộn thì ôm. Lúc mẫu đó đã nổi khắp nơi thì thường đã gần cuối sóng.
- Nhập từng đợt nhỏ và nhập lại nhanh, thay vì một lô lớn cho rẻ.
- Hỏi nhà cung cấp còn hàng bổ sung không — nếu bổ sung được trong vài ngày thì không cần ôm.
- Đặt sẵn mức dừng: bán chậm lại rõ rệt thì ngưng nhập ngay, đừng chờ thêm một đợt nữa.
Trào lưu tự nó không xấu — nó kéo khách mới tới. Cái xấu là nhập lô lớn ở cuối sóng vì thấy đợt trước bán ngon.