Chọn chỗ làm kho: để ở nhà hay đi thuê, và những gì phải kiểm trước khi chất hàng vào
Bốn bài trước của mục này nói chuyện xảy ra bên trong cái kho: chống ẩm và xếp hàng đi tỉnh, sắp kho sao cho tìm được món trong ba mươi giây, đóng gói đơn lẻ, và xử lý hàng hỏng trên đường. Bài này lùi lại một bước, tới câu hỏi trước tất cả: cái kho đó nên nằm ở đâu.
Phần lớn người bán hàng phong thủy bắt đầu bằng cách để hàng trong nhà — một phòng trống, gầm cầu thang, gác lửng. Chuyện đó hoàn toàn bình thường, nhưng tới một mức nào đó thì nó bắt đầu ăn vào chỗ ở và ăn vào cả sự an toàn của gia đình.
Khi nào nên chuyển ra kho riêng
Không có mốc doanh số nào chung, nhưng có mấy dấu hiệu khá rõ:
- Hàng đã tràn ra khỏi khu vực định sẵn, chiếm lối đi hoặc phòng sinh hoạt.
- Mỗi lần lấy hàng phải xê dịch năm thùng khác.
- Người nhà bắt đầu phàn nàn, và bạn thấy mình phải giải thích nhiều hơn trước.
- Xe giao hàng tới thường xuyên tới mức hàng xóm bắt đầu để ý.
- Giá trị hàng trong nhà đã lớn hơn mức bạn chịu mất được nếu có sự cố.
Dấu hiệu cuối là quan trọng nhất và hay bị bỏ qua nhất.
Kho tại nhà: được gì, mất gì
Được: không tốn tiền thuê, lấy hàng lúc nào cũng được, không phải đi lại. Với người mới vào nghề thì đây là lợi thế thật, đừng vội chê.
Mất: không tách được việc với đời sống, khó thuê người phụ vì họ phải vào nhà mình, và rủi ro dồn hết vào một chỗ. Nhà cháy hay ngập thì mất cả nhà lẫn hàng cùng lúc.
Nếu vẫn để kho tại nhà thì tối thiểu hãy tách riêng một khu, có cửa, và không dùng khu đó làm chỗ ngủ hay chỗ chơi của trẻ.
Kho thuê: hỏi gì trước khi ký
- Chỗ đó có ngập không, và ngập tới đâu vào mùa mưa. Hỏi cả người bán hàng quanh đó, đừng chỉ hỏi chủ kho.
- Xe tải vào được tới cửa không, hay phải trung chuyển. Khoản trung chuyển này âm thầm ăn lời từng chuyến.
- Giờ ra vào có bị giới hạn không. Kho khoá cổng sau sáu giờ chiều là bất tiện lớn với người bán lẻ.
- Điện nước tính thế nào, có đồng hồ riêng không.
- Hợp đồng bao lâu, tăng giá theo kỳ nào, báo trước bao lâu nếu một bên muốn dừng.
- Ai chịu trách nhiệm nếu mái dột làm hỏng hàng — hỏi thẳng và ghi vào hợp đồng, đừng để thành chuyện nói miệng.
Nền, ẩm và ánh sáng — ba thứ quyết định hàng có hỏng hay không
Hàng phong thủy phần lớn là gỗ, đồng, đá, gốm và vải bọc. Kẻ thù chung là ẩm.
- Đừng đặt thùng trực tiếp xuống nền xi măng. Kê pallet hoặc kệ cách nền ít nhất một gang tay.
- Cách tường một khoảng, nhất là tường hướng mưa tạt. Tường ẩm truyền sang thùng giấy rất nhanh.
- Có cửa thông gió hoặc quạt hút. Kho kín mít ở miền Nam là kho mốc.
- Tránh nắng chiếu thẳng vào hàng — nắng làm phai màu vải, nứt gỗ, và làm giòn nhựa.
- Đồ đồng và bạc thì để nơi khô, có gói riêng; hơi ẩm làm xỉn nhanh hơn bạn nghĩ.
🔴 Phòng cháy và lối thoát — phần không được cắt giảm
Kho hàng đầy thùng giấy, màng bọc, xốp chèn là kho dễ cháy và cháy rất nhanh. Mấy điều dưới đây nên làm ngay từ ngày đầu:
- Luôn chừa lối thoát thông suốt ra tới cửa, và cửa đó phải mở được từ bên trong. Không bao giờ chất hàng chắn lối hay chắn cửa, kể cả tạm một buổi. Chuồng cọp hay khung sắt bịt kín phải có cửa mở được từ trong.
- Có bình chữa cháy còn hạn, đặt ngay lối ra chứ không phải cuối kho, và cả nhà biết dùng.
- Không kéo dây điện tạm chằng chịt, không cắm nhiều thiết bị vào một ổ. Phần lớn cháy kho bắt đầu từ điện.
- Không để bình gas, xăng, cồn, dung môi trong kho hàng.
- Nếu có nấu nướng gần kho: cháy dầu ăn thì đậy nắp hoặc trùm khăn ẩm để dập, tuyệt đối không đổ nước vào.
- Ngửi thấy mùi gas thì không bật công tắc, không bật quạt — mở cửa, khoá van và ra ngoài gọi người.
Đây là phần duy nhất trong bài mà tiết kiệm không mang lại lợi ích nào cả.
An ninh và hồ sơ hàng hoá
Khoá tốt, camera ở cửa ra vào, và đèn sáng quanh lối vào là ba thứ cơ bản. Nhưng thứ hay bị quên nhất lại là giấy tờ: danh sách hàng trong kho cùng giá trị ước tính, lưu ở nơi khác ngoài kho.
Không có danh sách thì lúc mất hàng hay lúc hoả hoạn bạn sẽ không nói được mình mất cái gì. Chụp ảnh toàn cảnh kho mỗi quý một lần cũng là cách ghi nhận rẻ tiền và hữu ích.
Nếu giá trị hàng đã lớn, hãy hỏi về bảo hiểm cho hàng hoá trong kho. Đọc kỹ phần loại trừ — nhiều hợp đồng không trả cho ngập nước hoặc cho hàng để dưới nền.
Đường đi của một món hàng trong kho
Kho tốt là kho mà một món đi theo đường thẳng: nhận vào một cửa, kiểm tại chỗ, xếp lên kệ, lấy ra đóng gói, rồi xuất. Nếu bạn thấy mình đang khiêng một thùng qua lại nhiều lần thì sơ đồ kho đang sai, không phải người làm sai.
Chừa hẳn một bàn để kiểm và đóng gói, đừng làm trên nắp thùng. Bài về đóng gói đơn lẻ trong mục này đã nói kỹ phần vật tư.
Nói gọn lại
Chọn chỗ làm kho là quyết định ảnh hưởng tới từng đơn hàng trong nhiều năm sau. Cân thật lòng giữa tiện và rủi ro, hỏi cho kỹ trước khi ký thuê, kê hàng khỏi nền và cách tường, và giữ bằng được lối thoát cùng bình chữa cháy. Hàng hỏng thì mua lại được, còn hai thứ sau thì không.